DİĞER İÇERİKLER

Servet-i Fünun Döneminde Kullanılan Biçimler

Ana Sayfa » 11.SINIF » TÜRK EDEBİYATI » 11.SINIF TÜRK EDEBİYATI DERS NOTLARI » Servet-i Fünun Döneminde Kullanılan Biçimler
Sitemize 16 Temmuz 2014 tarihinde eklenmiş ve 243 views kişi tarafından ziyaret edilmiş.

Servet-i Fünun Döneminde Kullanılan Biçimler

 

Sone

o    Özel bir uyak düzeni olan nazım şeklidir.

o    Genel olarak "kısa şiir, türkü" anlamına gelir.

o    İki dörtlük ve iki üçlükten oluşur.

o    Kafiye örgüsü, "abab, abba, ccd, eed" biçimindedir.

o    İlk dörtlük "abba" biçiminde de olabilir.

o    Türk edebiyatında birçok şair sone tarzı şiirler yazmıştır. Ayrıca Batılı şairlerden sone çevirileri de yapılmıştır.

 

Sone Örneği:

Dağılır yele karşı altın saçları

Uçuşurdu bin bir büklüm içinde.

Bir hoş ışık vardı gözlerinde

Pırıl pırıl,sönmüş o zamandan beri.

Bir iyilik sarardı yüzünü bazan

Bilmem,belki bana öyle gelirdi.

Ben,o sevdadan can atan deli

Nasıl yanıp tutuşmazdım o zaman.

Yürüdü mü yerden kurtulurdu sanki

Melekler öyle yürüse gerek.Sözleri

Bir başka türlüydü insan sözlerinden.

Gökte bir ruhtu o,bir canlı güneşti.

Öyle gördüm ben;öyle değilmiş şimdi.

Yay gevşemiş,ne çıkar,yara gitmez gönülden.

Francesco PETRARCA

Çeviren:Sabahattin EYUBOĞLU

Terzarima

o    İtalyan edebiyatına özgü bir nazım şeklidir.

o    Üçer mısralık bentlerle kurulur.

o    Bent sayısı sınırsızdır.

o    Tek bir mısra ile sona erer.

o    Kafiye örgüsü, "aba, bcb, cdc, d" biçimindedir.

o    Dante, "İlahi Komedya"sını bu nazım şekliyle yazmıştır.

o    Terzarima, sone kadar yaygın değildir.

o    Tevfik Fikret'in "Şerhayin" adlı şiiri edebiyatımızdaki tek terzarima örneğidir.

 

Terzerima Örneği:

GİZ

Bu kadar uzak mıydı

Git git bitmiyor yol

Görünmüyor dağın ardı

Oysa bilmem kaç yıl

Bu yollardan yürünmüş

Şimdi sanki bir masal

Bu dilsiz dağ ve taş

Nerde saklar kuşları

Hangi gizle sarmaş dolaş

Anlamak zor susuşları.

Ahmet Telli

Triyole

o    On mısralı bir nazım şeklidir.

o    Önce iki mısralı kısım, sonra dörder mısralı iki kısım gelir. Birinci kısmın ilk mısrası birinci dörtlüğün sonunda, yine birinci kısmın ikinci mısrası ikinci dörtlüğün sonunda tekrarlanır. Dört mısralı kısımlarda, eklenen mısraların ilk üç mısra ile anlam bütünlüğü sağlaması gerekir.

o    Kafiye şeması, "ab, aaaa, bbbb" biçimindedir.

 

 

Triyole Örneği:

Yüzünde hasta-i sevdâ gibi melâlet var,

Nedir bu hâl-i perişanın ey hilâl-seher?

Sabâh-ı feyz-i bahâride mübtesem ezhâr

Çemen çemen mütemevvic nesîm-i anber-bâr:

Niçin? ben anlamadım kimden etsem istifsâr?

Yüzünde hasta-i sevdâ gibi melâlat var!

Dem-i seherde yanında şu parlayan ahter

Hazan içinde solan bir çiçek gibi dil-ber

Sürûr fec ile şâdân iken bütün yerler,

Nedir bu hâl-i perişanın ey hilâl-i seher?

Serbest Müstezat

o    Aruz ölçüsünün klasik kalıplarının bozulmasıyla oluşmuş bir nazım şeklidir.

o    Serbest müstezatta aynı anda birden çok aruz kalıbı bir arada bulunur.

o    Fransız şairlerinin özgür biçimde yazdıkları şiirlerden etkilenen Servet-i Fünun şairleri serbest müstezatı oluşturmuşlardır.

o    Serbest müstezatın başarılı örneklerini Tevfik Fikret, Cenap Sahabettin ve Ahmet Haşim vermiştir.

 

Serbest Müstezat Örneği:

KIŞ

 

Yine kış,

Yine şems-i mesâda (akşam güneşi), ah o bakış,

Yine yollarda serseri dolaşan

Âşiyânsız tuyur-ı pür-nâliş( inleyen yuvasız kuşlar)Tehi kalan ovalar

Sükût eder sanılır mevsimin gumûmuyla

Harab olan sarı yollarda kalmamış ne gelen,

Ne giden,

Şimdi yalnız kavafil-i evrâk (yaprak yığını)

Mütemadî sürüklenir bir uzak

Ufk-ı pür-ıztırab u nermide.Yine kış, yine kış

Bütün emelleri bir ağlayan duman sarmış

Paylaş
Sitemizdeki Benzer İçerikler

Yorumlar

Bu Yazıya Toplam 0 Yorum Yapılmış

İsminiz

E-Posta Adresiniz

Şehir

İlgili Terimler :
Önceki yazıyı okuyun:
Servet-i Fünûn Dönemindeki Bağımsız İsimler

HÜSEYİN RAHMİ GÜRPINAR (1864-1944) o    Romancılıkta Ahmet Mithat geleneğini sürdüren bir sanatçı durumunda olan Hüseyin Rahmi, edebiyatımızda natüralizmin başarılı bir temsilcisidir....

Kapat